تربیت شنوایی چیست و چگونه انجام می شود؟

تربیت شنوایی

تربیت شنوایی

به طور کلی متخصصان گوش با واژه تربیت شنوایی خیلی سر و کار دارند. به طور کلی این موضوع یکی از مهمترین اصول آموزش های ویژه افراد دچار نقص شنوایی است و مسلما هم متخصصان گوش و هم افرادی که دچار نقص های شنوایی هستند باید با این اصول آشنا باشند. در این مقاله قصد داریم تربیت شنوایی را به طور کلی مورد بررسی قرار دهیم. تربیت شنوایی اصول و مراحل خاص خودش را دارد که باید مو به مو اجرا شود تا بهترین نتیجه حاصل شود. در این مقاله با ما همراه باشید.

کم شنوایان صدا را چگونه می شنوند؟

اگر بخواهیم وارد مبحث تربیت شنوایی بشویم اول از همه باید دریابیم که کم شنوایان دقیقا صدا را چگونه می شنوند. تصور بیشتر افرادی که مشکل شنوایی ندارند این است که افراد کم شنوا، اگر صدا یا کلمه ای را بشنوند آن را درک می کنند و فقط با شدت و کیفیت کمتری آن را دریافت می کنند. هر چند این موضوع برای کم شنوایی انتقالی صحیح است، اما در مورد همه آسیب های شنوایی این موضوع درست نمی باشد. در ابنتدا باید بگوییم که کم شنوایی پس از انجام شنوایی سنجی تشخیص داده می شود.
برای مثال، در آسیب های شنوایی ناشی از اختلالات حسی-عصبی، افراد نه تنها صدا را کامل دریافت نمی کنند، بلکه متفاوت با آنچه شنوایان می شنوند، خواهند شنید. در این افراد، حروف، صداها و کلمات به صورت صداهای مشابه با هم دریافت می شوند. به همین خاطر فرد مبتلا مجبور است به همان صداهای محدودی که می تواند بشنود اتکا کند. به این خاطر که در این حالت درک حروف مشکل است و به سختی انجام می شود و تربیت شنوایی باعث می شود که این افراد بتوانند با سهولت بیشتری صدا ها را تشخیص داده و دریافت کنند.

نقش تربیت شنوایی در بهبود اختلالات شنوایی 

تربیت شنوایی باعث بهبودی کامل اختلالات شنوایی نمی شود، اما در عین حال باعث می شود که افراد نسبت به آنچه نمی توانند بشنوند حساس تر شوند و درک بهتری از صدا ها داشته باشند. به فرض مثال در مورد کودکانی که نقص شنوایی عمیق دارند، حتی اگر بشود آن ها را نسبت به صداهای بلند در فرکانس بم نیز آگاه کرد هم کار مهمی انجام شده است.
بخواهیم به صورت کلی بگوییم ، تربیت شنوایی همانطور که از نامش هم پیداست، چیزی به جز آموزش خوب شنیدن و خوب درک کردن شنیده ها نیست. اما تربیت شنوایی را شاید بتوان طور دیگری نیز تعریف کرد. تربیت شنوایی در واقع به مجموعه آموزش هایی گفته می شود که به فردی که نقص شنوایی دارد کمک می کند، که حداکثر استفاده ممکن را از باقی مانده شنوایی خود ببرد.

 

نقش تربیت شنوایی در بهبود اختلالات شنوایی

 

تربیت شنوایی کودکان به چه صورت است؟

تربیت شنوایی در سنین کودکی مسلما بازدهی و تاثیر خیلی بیشتری دارد. به این خاطر که برنامه های تربیت شنوایی می تواند تثبیت کننده توان بخشی کودکان ناشنوا باشد.
در اینجا ما به تعریف دیگری از تربیت شنوایی نیز بر می خوریم که عبارت است از ایجاد شرایط ارتباطی خاص که دست اندرکاران آموزش ناشنوایان از طریق آ می توانند به کودکان دچار نقص شنوایی کمک کنند که به توانایی هایی در درک شنوایی گفتار دست یابند. در واقع این توانایی ها، توانایی هاییست که کودکان شنوا آن ها را بدون دخالت دیگران به صورت خودکار به دست می آورند اما بدست آوردن آن ها برای کودکان ناشنوا به این سادگی ها نیست.
با تمامی این تفاسیر می توان گفت که هدف تربیت شنوایی افزایش درک گفتار، توسعه آن و تشویق کودک در به کارگیری کلام است که از اهداف ثانویه توانبخشی ناشنوایان محسوب می گردد.

تربیت شنوایی چه مراحلی دارد؟

در ادامه قصد داریم بیشتر به مراحل تربیت شنوایی بپردازیم. هرچند که توضیح کامل و دقیق آن در این مقاله ممکن نیست و به غیر از این، نظریات متفاوتی درباره مراحل تربیت شنوایی وجود دارد اما ما سعی کردیم از یکی از معتبر ترین نظریات بهره بگیریم و به طور خلاصه آن را بیان کنیم. اکثر افرادی که اقدام به تربیت شنوایی آنها میشود در مرحله قبل ناچار به خرید سمعک شده‌اند.

توجه به صدا 

اولین مرحله در تربیت شنوایی، توجه به محرک صوتی ارائه شده می باشد، به این خاطر که فرد اگر نسبت به صدا بی تفاوت باشد، قادر به تشخیص و درک آن هم نیست.

کشف صدا 

کشف صدا به معنی این است که بدانیم یک صدا وجود دارد و در واقع زمانی صورت می پذیرد که یک صدا در محدوده شنوایی ما قرار بگیرد. به تعریف دیگر، یک صدا، زمانی کشف می شود که  فرکانس های محدوده شنوایی 20 تا 20000 هرتز بوده و از نقطه نظر شدت نیز انرژی لازم برای تحریک سیستم شنوایی فرد داشته باشد.

چیزی که در آزمایش ادیومتری اصوات خالص اندازه گیری می شود، در واقع همین قدرت کشف صدا توسط فرد است. استفاده از سیستم های تقویت کننده نظیر سمعک، توانایی کشف صدا توسط فرد را افزایش می دهد.

تمایز اصوات 

تمایز در واقع عبارت است از قدرت تشخیص و تفاوت گذاری بین صداهای مختلف. حس شنوایی با توجه به خصوصیات فیزیکی متفاوت صداها، پیام های عصبی مختلف را تولید می کند و فرد را قادر می سازد که صدا های مختلف بتواند تفاوت قائل شود.

شناسایی صدا

شناسایی شامل تشخیص درست صدا ها از یکدیگر است به گونه ای که فرد هر کدام از آن ها را کاملا درک کرده باشد. فرق این مرحله با تمایز این است که فرد، تنها باید بتواند بین اصوات مشابه و متفاوت فرق بگذارد اما در شناسایی فرد علاوه بر گذاشتن تفاوت، باید هرکدام از صداها را به طور جداگانه درک کند و بوسیله تکرار یا اشاره آن را مشخص کند. این مرحله به دلیل حساسیت بالایی که دارد حتما باید بعد از به تثبیت رسیدن سه مرحله قبلی انجام شود. این مرحله نباید با تست شنوایی اشتباه گرفته شود.

 

شناسایی صدا

 

درک مطلب 

مرحله آخر تربیت شنوایی درک مطلب است. هدف نهایی درک شنوایی در واقع، درک محرک و مفهوم آن می باشد. به عبارت دیگر، هدف نهایی این است که مشخص شود، هدف از صدای ایجاد شده، مخصوصا در صداهای گفتاری چه بوده است. در این مرحله فرد باید مجموعه ای کلمات را کنار هم بگذارد و یک درک کلی به دست بیاورد. در واقع باید گفت درک مطلب، زمانی صورت می گیرد که فرد، تمامی مراحل پیشین را پشت سر بگذارد و تفسیر درستی از پیام را که بر اساس الگوی صوتی ایجاد شده به دست آورد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *